به گزارش وبسایت دکور ساختمان، تازهترین گزارش مرکز پژوهشهای اتاق ایران از شاخص مدیران خرید (شامخ) کل اقتصاد (PMI) در آبانماه ۱۴۰۴، از رسیدن رقم تعدیل شده فصلی این شاخص به ۴۶.۶ حکایت دارد که نشان میدهد وضعیت کل کسبوکارها در این ماه برای بیستمین ماه متوالی، روندی کاهشی داشته است.
در این ماه، شاخص مقدار تولید محصول یا ارائه خدمات، شاخص میزان سفارشات جدید مشتریان، شاخص میزان فروش کالاها و خدمات، شاخص موجودی مواد اولیه یا لوازم خریداریشده و شاخص میزان استخدام و بهکارگیری نیروی انسانی در روند کاهشی قرار داشته است.
شاخص مدیران خرید کل اقتصاد، شاخصهایی است که برای نشان دادن شرایط کلی سرمایهگذاری مولد و توسعه کسبوکار کشور محسوب شود. بر اساس آخرین نظرسنجی میدانی مركز پژوهشهای اتاق ایران در آبانماه ۱۴۰۴، تداوم رکود در اقتصاد بر اساس شاخص مدیران خرید کل اقتصاد ایران (پس از تعدیل فصلی) است. مقدار این شاخص برای آبانماه برابر با ۴۶.۶ برآورد شده و حاکی از آن است که وضعیت کل کسبوکارهای کشور در این ماه برای بیستمین ماه متوالی، روندی رکودی و کاهشی داشته است.
این گزارش همزمان با انتشار تازه مرکز آمار درباره عملکرد اقتصاد ایران در ششماهه نخست سال ۱۴۰۴ است که تصویری روشن از وضعیت رکودی بخشهای مولد ارائه میشود. تصویری که نشان میدهد اقتصاد همچنان با ضعف در خلق ارزشافزوده پایدار مواجه است.
در نقطه مقابل، تولید ناخالص داخلی بدون نفت کاهش یافته و رشد منفی نیم درصدی را ثبت کرده است که نشانهای از افت فعالیت در بخشهایی است که موتور اصلی اشتغال و ارزشافزوده غیرنفتی کشور محسوب میشوند. این روند نشان میدهد که ساختار انگیزشی اقتصاد ایران همچنان به نفع فعالیتهای غیرمولد عمل میکند.
بر اساس این گزارش، کاهش این شاخص در آبان ماه بازتابی از افت همزمان چهار مؤلفه از پنج مؤلفه اصلی تشکیلدهنده شامخ کل اقتصاد است. این مؤلفهها شامل میزان سفارشات جدید، میزان تولید محصول یا ارائه خدمت، موجودی مواد اولیه یا لوازم خریداریشده و میزان استخدام و بهکارگیری نیروی انسانی است.
مقدار تولید محصول یا ارائه خدمات در آبان ماه، معادل ۴۸.۴ محاسبه شده است که باوجود کاهش ملایمتر نسبت به ماه قبل، همچنان برای بیستمین ماه متوالی کمتر از محدوده خنثی (۵۰) باقیمانده است.
در این ماه، رشد شدید نرخ ارز و افزایش قیمت مواد اولیه، تداوم محدودیت منابع مالی و رکود در تقاضا از مهمترین عوامل افت فعالیت کسبوکارها بوده است. شاخص میزان سفارشات جدید مشتریان در آبانماه ۴۳.۵ ثبت شده است که برای بیست و یکمین ماه متوالی روندی نزولی داشته است.
در بخش تجارت خارجی نیز، میزان صادرات کالا و خدمات، بهعنوان عاملی تأثیرگذار در شاخص سفارشات جدید مشتریان، در آبانماه همچنان کاهشی بوده است. مشکلات مرتبط با رفع تعهد ارزی و محدودیتهای تجاری و ریسکهای ژئوپولیتیکی، مانع رشد صادرات غیرنفتی شدهاند.
در همین حال، نگرانی ناشی از اثرات تشدید تحریمها، صادرات را برای کسبوکارها محدود و دشوار خواهد کرد و ریسک فعالیتهای صادراتی را افزایش داده است. بر همین اساس میزان فروش کالاها و خدمات برای دومین ماه متوالی در آبانماه و ششمین بار از ابتدای سال با کاهش همراه بوده است.
موجودی مواد اولیه یا لوازم خریداریشده در آبان ماه با شدت بیشتری نسبت به ماه گذشته کاهش داشته است و کمترین میزان ۶۰ ماهه خود از آذر ۹۹ را به ثبت رسانده است. افزایش شدید نرخ ارز و قیمت مواد اولیه و تداوم محدودیتهای تخصیص ارز در شرایطی که شرکتها با کمبود منابع مالی مواجه هستند، باعث شده تا با کمبود شدید مواد اولیه روبرو باشند.
در چنین شرایطی افزایش فشار هزینهای باعث شده شرکتها برای جبران جهش قیمت نهادهها قیمت فروش را افزایش دهند. بهطوریکه شاخ
